Projectnieuws Verhitting van restaarde uit de aardappelteelt voor kwalitatieve herintroductie in het bedrijf

01/09/2018
Kipper met aardappelen
Bij levering van aardappelen aan de verwerkende bedrijven is er gemiddeld 5% restaarde aanwezig. Die aarde kan schadelijke nematoden bevatten.

Flander’s Food en ILVO ontwikkelen samen met de Bodemkundige Dienst en UGent een methode om via restwarmte nematoden in restaarde op aardappelverwerkende bedrijven af te doden. Een dergelijke efficiënte ‘schoonmaak’ is een vereiste voor een herintroductie van kwaliteitsvolle restaarde op het veld/bij de telers.

Nematoden in restaarde

Passieve verspreiding van aardappelcystenematoden gebeurt vooral met besmette grond, (afval)water en geïnfecteerde plantendelen. Voor de verspreiding op lange afstand vormt vooral de restaarde een gevaar: gemiddeld is er 5% restaarde bij de levering van aardappelen aan de aardappelverwerkende bedrijven. Zeef- en sorteergrond wordt in de mate van het mogelijke terug meegegeven met de teler. In de praktijk is het echter onmogelijk te garanderen dat de teler enkel eigen grond terug meekrijgt en dat de restaarde nematodevrij is. Zeker voor aardappelverwerkers die aardappelen aanvoeren uit buurlanden is dit een probleem omdat er een Europese wetgeving is inzake het transporteren van grond over de grenzen heen. Vandaag zijn enkel stockage (grote bergen aarde rond de fabrieken) of inundatie van deze aarde (op grote oppervlakten) of hergebruik buiten de landbouw mogelijk. Beide oplossingen zijn in Vlaanderen technisch (ruimte en omgeving) moeilijk te realiseren.

Verhitten van aarde

In een eerdere verkennende studie door ILVO in opdracht van de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu bleek echter dat het mogelijk is om de quarantainenematoden af te doden in (rest)aarde via verhitting. Dit onderzoek, dat beperkt werd uitgevoerd op labo-schaal, wordt nu verdergezet en getest op praktijkschaal. Concreet worden de mogelijkheden onderzocht om via innovatieve technologie op de site van de aardappelverwerkende industrie de aanwezige nematoden af te doden in restaarde. Dat zal gebeuren via verhitting van de rest- en sorteeraarde van aardappel (en andere wortelgewassen) zoveel mogelijk gebruik makende van de restwarmte van de verwerkingsbedrijven. Hierbij moet de landbouwkundige kwaliteit van de restaarde, die bij voorkeur terug gebracht wordt naar de landbouw (circulaire economie) voldoende hoog zijn.

Opschaling van de installatie

Uiteindelijk doel is de blue print van een pilootinstallatie die semi-industrieel kan ingezet worden bij 1 van de aardappelverwerkers voor verder onderzoek. Ook de economische kosten/baten van een dergelijke installatie worden grondig doorgelicht. Bij een positief resultaat kan de sector een prototype ontwikkelen (pilootlijn) voor demonstratie en validatie. Zowel aardappelverwerkende als groenteverwerkende bedrijven zijn potentiële afnemers voor deze technologie.

Project: RestaardeCirculair

Looptijd: 2018

Financiering: VLAIO

Samenwerking: Flanders’ Food, Belgapom, BDB, UGent

Vragen?

Contacteer ons

Nicole Viaene

Expert plantengezondheid en plantpathogene nematoden

Ook interessant

Persbericht 04/12/2023

Bezoek ILVO op Agribex in Brussel

Agribex 2023
Stikstof, datadelen met DjustConnect, robotica en zo veel meer. ILVO toont de breedheid van zijn onderzoek op de landbouwbeurs Agribex van 6 tot en met 10 december in Brussel Expo. Je vindt ons in hal...