Onderzoeksproject Testen van Innovaties in de Passieve visserij - Technische Optimalisatie Pottenvisserij
Algemeen kader
Licht aanbrengen in de korven van pottenvisserij, en/of onderwaterluidsprekers kunnen de vangst en de selectiviteit verhogen. Dat blijkt uit het onderzoeksproject TIPTOP, dat experimenten uitvoerde met lokstoffen voor een toekomstige professionele Belgische pottenvisserij. De vangst van grijze garnaal en Noordzeekrab in passieve potten verhoogt bij het gebruik van licht als lokmiddel. De dieren toonden een positieve aantrekkingsreactie. Ook luidsprekers in lijnen met potten bij windmolenparken tonen beloftevolle eerste resultaten. Tot nu toe is pottenvisserij een niche in België, maar de kustvisserij toont interesse omdat deze techniek duurzaam is, weinig brandstof verbruikt en geen directe competitie vormt met klassieke visserijtechnieken qua visgronden of doelsoorten. Een betere vangstselectiviteit (geen of minder ongewenste bijvangst) en -efficiëntie kan de economische waarde en dus ook de toepassing van de pottenvisserij bevorderen. Dit project bouwde verder op SYMAPA (diversificatiemogelijkheden in een versnipperd visserijlandschap) en past binnen de toekomstvisie van BAR Kustvloot die inzet op transitie van de kustvisserij.
Onderzoeksaanpak
Voor verschillende commercieel waardevolle diersoorten werden proeven uitgevoerd in het labo en in semi-natuurlijke condities. Daarbij werd onderzocht welke lokmiddelen de vangstefficiëntie in de pottenvisserij konden verhogen. Er werden testen uitgevoerd met licht, geurstoffen, elektrische velden en geluid. Voor elke soort werd de meest geschikte aanpak geselecteerd en toegepast. Bij garnaal en krab was er een effect op de toedining van een lichtpunt. Voor tong en schol werden eerste prototypes van potten getest, maar de uitgeteste lokmiddelen bleken nog niet succesvol. Daarnaast werden voor het eerst lijnen met potten uitgezet aan een windmolenpark, waarbij de toepassing van geluid (via luidsprekers) beloftevolle eerste resultaten opleverde. De aanpak van dit project, waarbij lokmiddelen eerst in het labo werden getest, bleek een efficiënte en kosteneffectieve methode om hun potentieel te evalueren.
Relevantie/Valorisatie
TIPTOP toont aan dat het verhogen van de vangstefficiëntie en -selectiviteit van de pottenvisserij haalbaar is waardoor dit een brandstofbesparende aanvullende techniek kan zijn voor de Belgische kustvisserij. Dit is relevant binnen de huidige context van stijgende brandstofprijzen, dalende vangsten, veranderende ecosystemen en (door beleid) krimpende visgronden die de nood aan diversificatie, innovatie en de ontwikkeling van duurzame rendabele niches benadrukt in de krimpende kustvisserijvloot.
